Skeletonderzoek
Het zorgvuldig opgraven van een skelet kost veel tijd. Archeologen en studenten zaten op hun knieën om alle lichaamsdelen voorzichtig te kunnen blootleggen. Een student was gemiddeld een dag bezig met één skelet.
 |  |
| Afb. boven: Begravingen worden voorzichtig blootgelegd (Erfgoed Delft/Marianne Q fotografie). | Afb. boven: Een archeoloog registreert vondstgegevens (Erfgoed Delft/Marianne Q fotografie). |
Na het blootleggen van alle botten kon het skelet worden beschreven. Dit gebeurde onder leiding van een expert op het gebied van skeletonderzoek. Al tijdens de opgraving schreef hij zoveel mogelijk kenmerken op, zoals leeftijd en geslacht.
Na de opgraving heeft hij de skeletten verder onderzocht. Botbreuken kunnen het gevolg zijn van een verwonding. Vergroeiingen van botten kunnen wijzen op bepaalde ziektes. Aan botten is ook te zien of iemand zwaar werk heeft gedaan. Zo kunnen skeletten vertellen hoe iemand heeft geleefd of hoe gezond deze persoon was.
Pleinen en lagen
De graven in de Nieuwe Kerk lagen keurig op een rij naast elkaar. Zo’n rij graven wordt een plein genoemd. In elk graf werden meerdere mensen boven elkaar begraven. Op sommige plekken hebben de archeologen wel achttien begravingen boven elkaar gevonden. Dat is veel meer dan ze vooraf hadden gedacht.
Afb. boven: De verschillende skeletdelen worden apart verpakt (Erfgoed Delft/Marianne Q fotografie).
In totaal zijn 581 graven blootgelegd, met de resten van 534 personen. Daarbij zijn ook kistjes gevonden van overleden kinderen. Deze werden vaak bij het voeteneind van een volwassene in het graf gezet.
Behalve complete skeletten zijn ook kisten gevonden met de botten van meerdere personen. In de kerk moest namelijk slim gebruik worden gemaakt van de beschikbare ruimte. Na een tijd werden graven ‘geschud’, dan werden de botten verzameld en bij elkaar in een kist gedaan. Zo ontstond weer ruimte voor nieuwe begravingen.
Voor de kerk was dit ook handig om een andere reden: een vrijgekomen plek kon opnieuw worden verkocht. Een graf in de kerk, en zeker dichtbij het koor, was een kostbare plek. De verkoop van begraafruimte was een belangrijke bron van inkomsten.
Goed verzorgd op hoge leeftijd
Elk skelet vertelt een verhaal. Zoals het skelet van een oudere vrouw, van vijftig tot vijfenzestig jaar oud. Door een ontsteking had ze geen tanden meer in haar onderkaak. Dat betekent dat ze hulp moet hebben gehad om te kunnen eten. Aan haar botten ziet de skeletonderzoeker dat ze moeilijk liep en ook moeilijk haar armen kon bewegen.
“Er is goed voor haar gezorgd, anders haal je niet deze hoge leeftijd met deze problemen”, is de conclusie van de skeletonderzoeker. Helaas is niet precies bekend wanneer deze moeilijk bewegende oudere dame leefde. Haar skelet is niet nauwkeuriger te dateren dan tussen 1650 en 1800.